Jan is iemand die om “de hete brij” heen kan draaien en geen rechtstreeks antwoord geeft als hij een lastige vraag krijgt. Soms is dat heel tactisch van hem, maar te vaak geeft het hem ook veel ongemak. Dan vraagt de ander door en of denkt die dat hij akkoord is. Hij komt in de viproom om te leren nee te zeggen en zijn eigen standpunt beter te verwoorden.

Analyse  

Ik informeer naar voorbeelden waarin hij ziet dat hij aan het “draaien” is. Jan vertelt over een uitje in de familie waar verwacht werd dat hij mee ging en wat hij juist niet wilde doen. Maar dat zei hij niet echt. Als ik vraag naar een voorbeeld dat weergeeft hoe hij het graag in de toekomst wil doen, komt hij met hetzelfde voorbeeld, uiteindelijk was er een moment, na al het gedraai, dat hij terug ging naar zichzelf en een besluit nam: ik ga niet mee, punt.

Deze twee voorbeelden laat ik opschrijven met daarbij precies het moment waarin hij voelde “nu draai ik” respectievelijk “en dit is het, punt”.  Daarna vult hij twee gevoelslijsten in. Hij geeft aan in welke mate bepaalde gevoelens een rol spelen bij de voorbeelden. Uit de scores bij het voorbeeld “draaien” komt duidelijk naar voren dat hij zich dan angstig, gespannen en teleurgesteld voelt. Ook is te zien dat hij vooral rekening houdt met de ander, doet alsof het allemaal niet zo erg is en dat hij weinig zelfvertrouwen ervaart. Hij realiseert zich dat hij vooral teleurgesteld is in zichzelf.

Het tegenovergestelde voorbeeld,  waarin hij een punt zet, laat zien dat dit veel trots en zelfverzekerdheid oproept, met sterke positieve gevoelens. Bij het bespreken van deze scores zie ik dat Jan gaat glimmen. Voor mij reden om nog even door te vragen op het succes.

Voorwaarts

Ik vraag welke stap hij gezet heeft en vaker zou kunnen zetten om van probleem naar een positieve ervaring te gaan. Hij zegt: “op het moment dat ik merk dat iets veel energie kost, ga ik terug naar mezelf en vraag ik me af : wat wil ik nu echt zelf”. We praten door over momenten dat hij dit vaker heeft gedaan, hoe hij ontdekt dat iets veel energie kost voor hem en over situaties waar hij dit ook zou kunnen gaan toepassen. Jan beseft dat hij heel goed weet wat hij wil, ook in zijn werk, waardoor hij al in een vroeg stadium kan gaan zeggen wat hij wil en niet wil – en niet meer in het nauw hoeft te komen

Vervolg

We spreken af dat hij de komende tijd vooral gaat letten op de situaties waarin hij weet wat hij wil en hoe hij daarmee om gaat. Wanneer lukt het hem om dit ook duidelijk aan anderen over te brengen?